Hoefbevangenheid bij paarden: oorzaken, symptomen en het belang van juiste voeding

Hoefbevangenheid, ook wel bekend als laminitis, is een ernstige en pijnlijke aandoening die de gezondheid van paarden ernstig kan bedreigen. Het is een aandoening die vaak voorkomt, maar helaas vaak niet vroeg genoeg wordt herkend. Als eigenaar van een paard is het essentieel om goed geïnformeerd te zijn over deze ziekte, zodat je sneller kunt ingrijpen wanneer je paard er mogelijk last van heeft.

In deze blog leg ik uit wat er precies gebeurt in het lichaam bij hoefbevangenheid, hoe deze aandoening ontstaat, en waarom voeding en management van groot belang zijn om aanvallen te voorkomen en herstel te bevorderen. Ook deel ik praktische tips om je paard te helpen en leg ik uit hoe ik je kan ondersteunen bij het begeleiden van je paard door deze pijnlijke aandoening.

Wat is Hoefbevangenheid en Wat Gebeurt er in het Lichaam?

Hoefbevangenheid is een ontsteking van de hoornlagen in de hoef van een paard. In de kern gaat het om een verstoorde interactie tussen het hoefbeen en de hoefwand, die normaal gesproken goed met elkaar verbonden zijn door een stevige laag weefsel. Bij hoefbevangenheid komt deze verbinding echter los, waardoor de hoornlaag van de hoefwand loskomt van het hoefbeen, wat leidt tot ernstige pijn en ontsteking.

🔬 Wat Gebeurt er in het Lichaam?

De oorzaak van hoefbevangenheid ligt in de verminderde doorbloeding van de hoef, vooral in het gebied van de laminae (de lagen die de hoefwand aan het hoefbeen verbinden). Wanneer de doorbloeding wordt verstoord, zoals bij ontstekingen, kunnen de cellen in dit gebied niet goed worden gevoed. Hierdoor ontstaat zwelling en druk in de hoef, wat niet alleen pijn veroorzaakt, maar ook kan leiden tot verplaatsing of kanteling van het hoefbeen.

Deze verstoring kan verschillende oorzaken hebben, maar in veel gevallen komt het door stofwisselingsproblemen, hormonale veranderingen, of een verkeerde voeding. Hierdoor raakt het paard niet alleen lichamelijk in de problemen, maar ontstaat er vaak ook chronische pijn, waardoor het paard minder goed kan bewegen.

Oorzaken van Hoefbevangenheid

Hoefbevangenheid kan uit verschillende bronnen ontstaan, en vaak is het een combinatie van meerdere factoren die leidt tot de aandoening. Hieronder behandel ik de meest voorkomende oorzaken van hoefbevangenheid bij paarden:

1. Metabole Aandoeningen

Metabole stoornissen zoals insulineresistentie en Cushing zijn twee veelvoorkomende oorzaken van hoefbevangenheid. Bij insulineresistentie kan het paard niet goed omgaan met insuline, wat leidt tot hoge insuline- en bloedsuikerspiegels. Hoge bloedsuikers kunnen de bloedvaten in de hoeven beschadigen en leiden tot ontstekingen. Cushing is een aandoening waarbij het paard te veel cortisol aanmaakt, wat de stofwisseling verstoring bevordert.

2. Voeding en Teveel Suiker

Te veel suiker of zetmeel in het dieet van een paard is een andere veelvoorkomende oorzaak van hoefbevangenheid. Suikers, zoals die in gras, maïs en krachtvoer, kunnen de bloedsuikerspiegel snel laten stijgen. Dit heeft een directe invloed op de bloedcirculatie in de hoeven, waardoor ontstekingen en zwelling ontstaan. Het regelmatig consumeren van suiker- en zetmeelrijke voeding kan dus een enorme belasting voor het lichaam van je paard zijn, vooral voor paarden met een lagere weerstand tegen stofwisselingsproblemen.

3. Obesitas en Overgewicht

Paarden die overgewicht hebben, lopen een verhoogd risico op metabole aandoeningen die hoefbevangenheid kunnen veroorzaken. Extra gewicht zorgt voor meer druk op de hoeven, en bij metabole verstoringen is het lichaam vaak minder goed in staat om de bloedsuikerspiegel te reguleren. Dit versterkt het risico op hoefbevangenheid.

4. Stress en Ziekte

Systemische ziekten, zoals infecties of ontstekingen, kunnen het immuunsysteem onderdrukken en bijdragen aan de ontwikkeling van hoefbevangenheid. Stressvolle omstandigheden (zoals een verhuizing, verandering van voer of trainingsregime) kunnen ook bijdragen aan de verstoorde stofwisseling, wat de kans op hoefbevangenheid vergroot.

Symptomen van Hoefbevangenheid: Hoe Herken je het op Tijd?

Als je paard last heeft van hoefbevangenheid, is het belangrijk om snel actie te ondernemen. De eerste tekenen kunnen subtiel zijn, maar hoe sneller je ingrijpt, hoe groter de kans op herstel. Hier zijn de meest voorkomende symptomen van hoefbevangenheid:

• Warmte in de hoeven: Een van de eerste tekenen van hoefbevangenheid is vaak warmte in de hoeven, vooral in de omliggende weefsels.

• Kreupelheid: Paarden met hoefbevangenheid hebben vaak moeite met het neerzetten van hun hoeven, en je zult een duidelijke kreupelheid opmerken. Paarden kunnen ook in cirkels draaien of stijf lopen.

• "Stoelbeen"-houding: Dit is een typische houding waarbij het paard zijn gewicht achterover schuift om de druk op de pijnlijke hoeven te verlichten. Het paard kan zich vaak moeilijk bewegen.

• Stijf en ongemakkelijk lopen: Paarden met een acute aanval zullen zich vaak ongemakkelijk voortbewegen, vaak met korte, stakkato stappen.

Let op: Hoefbevangenheid is een medische noodsituatie. Als je denkt dat je paard hoefbevangenheid heeft, is het van essentieel belang om onmiddellijk een dierenarts te raadplegen. Hoe sneller je handelt, hoe beter de prognose.

Voeding en Beheer: Preventie en Herstel

Voeding speelt een cruciale rol bij het voorkomen en herstellen van hoefbevangenheid. Door de juiste voeding en management kan het risico op nieuwe aanvallen aanzienlijk verminderd worden. Hier zijn enkele belangrijke aandachtspunten:

1. Beperk Suiker en Zetmeel

Het beperken van de inname van suikers en zetmeel is cruciaal voor paarden met hoefbevangenheid. Vermijd hooi en krachtvoer die hoog zijn in suiker en zetmeel, zoals bijvoorbeeld krachtvoer, luzerne en suikerhoudende snacks. Zorg ervoor dat het hooi dat je geeft laag is in niet-structuur koolhydraten (NSC), met minder dan 10% suikergehalte. Tijdens een acute aanval moet dit percentage zelfs onder 6% liggen.

2. Hooi van Goede Kwaliteit

Hooi is een belangrijke bron van vezels, en goede kwaliteit hooi is essentieel om de bloedsuikerspiegel stabiel te houden. Hooi dat laag is in suiker voorkomt bloedsuikerpieken, wat het risico op ontstekingen in de hoeven vermindert.

3. Voldoende Vezels

Zorg ervoor dat je paard voldoende vezels krijgt, bij voorkeur van gras of hooi. Vezels helpen de darmen gezond te blijven en voorkomen schommelingen in de bloedsuikerspiegel, wat het risico op hoefbevangenheid vermindert.

4. Supplementen en Ondersteuning

Magnesium, zink en omega-3 vetzuren kunnen helpen bij het bevorderen van een gezonde stofwisseling en het verminderen van ontstekingen. Deze supplementen kunnen bijdragen aan de genezing van de hoef en het herstel van je paard na een aanval van hoefbevangenheid.

Hoe ik Je Kan Helpen bij Hoefbevangenheid

Als voedingsdeskundige en specialist op het gebied van metabolisme en hoefgezondheid kan ik je helpen om de juiste keuzes te maken voor je paard. Ik bied een gratis inzichtsessie aan, waar we samen kijken naar de voeding, het management en de stofwisseling van je paard. Door de juiste begeleiding kan je paard niet alleen herstellen van een aanval van hoefbevangenheid, maar kunnen we ook preventieve maatregelen treffen voor de toekomst.

Plan jouw inzichtsessie: Gratis inzichtsessie | Voedingsdeskundige voor paarden